Nieuwe aanbestedingswet symboolwetgeving?
Geplaatst op 26-06-2010Op de valreep heeft de ministerraad nog met het wetsvoorstel voor de aanbestedingswet ingestemd. Met deze wet beoogt de minister kleinere ondernemers een eerlijke kans op overheidsopdrachten te bieden en de lasten te verminderen. Het is maar zeer de vraag of die doelstelling wordt behaald.
VNO-NCW en MKB-Nederland voeren al jarenlang een strijd om een eenvoudiger stelsel met meer transparantie en proportionaliteit. Voor ondernemers die willen meedingen bij overheidsopdrachten is het een doorn in 't oog dat zij stuiten op disproportionele en onredelijke eisen die overheden stellen. Die eisen, vermeerdert met de hoge administratieve lasten die kleven aan een inschrijving, zorgen ervoor dat potentiële deelnemers in het geheel niet aan de start verschijnen. De nieuwe tekst van de wet moet hierin verandering brengen. De vraag is of het bedrijfsleven gediend is bij het nieuwe voorstel.
Het voorstel voorzie tot op zekere hoogte in een aantal van de bezwaren. Het wetsvoorstel bevat voorwaarden aan redelijke eisen en proportionaliteit en zou moeten zorgen voor minder administratieve lasten.
Redelijke eisen
Het wetsvoorstel bevat onder meer de volgende regels:
- De eisen die aan opdrachten worden gesteld moeten in redelijke verhouding staan tot de opdracht. Nu kan een aanbestedende dienst met landelijke spreiding en meerdere vestigingen een dienst in één opdracht uitbesteden, waardoor het voor kleine ondernemingen niet mogelijk is om deel te nemen. De wet vereist dat de aanbestedende dienst in de toekomst een opdracht zodanig inricht dat ook het MKB kan deelnemen op regionaal niveau.
- Voor wat betreft de omzeteisen geldt dat deze in een redelijke verhouding dienen te staan tot de omvang van de opdracht.
Vermindering lasten
Het wetsvoorstel beoogt meer uniformiteit en een eind te maken aan de verschillende formulieren. Met één formulier zou kunnen worden volstaan; eerst bij de gunning zou de inschrijver alle officiële stukken moeten inleveren. De verplichting tot gebruik van Tenderned bij publicatie van opdrachten zou verder bijdragen aan de uniformiteit.
Deze maatregelen moeten uiteindelijk een besparing van 77 miljoen Euro betekenen voor het bedrijfsleven doordat een vermindering van de lastendruk.
Werkingsfeer
De overheid koopt jaarlijks voor ongeveer € 57 miljard in. Van dit bedrag wordt € 18 miljard via Europese aanbestedingen ingekocht. De aanbestedingswet zal gelden voor alle overheidsopdrachten; zowel boven als onder de drempelbedragen.
Symbool wetgeving
Zoals zo vaak het geval is, is het idee goed, maar schort het aan de uitvoering. In het bijzonder geldt dit voor wat betreft de effecten van de wet op de aanbestedingen onder Europese drempel. De minister verwacht dat aanbestedende diensten en het bedrijfsleven gezamenlijk tot een oplossing komen voor de lappendeken aan de daar geldende regels.
Sec is met die regels in beginsel niets mis. Feit is echter dat veel aanbestedende diensten nog maar recent werken met een eigen inkoopbeleid, dat eigenlijk nog aan het implementeren zijn en die regels onderling sterk afwijken. Het zal veel tijd vergen voordat de beoogde uniformiteit is bereikt en eenduidige regels worden toegepast. Daarbij is het de vraag welke sanctie er geldt wanneer een aanbestedende dienst niet meegaat.
De minister gunt markt en overheden vier jaar om tot vereenvoudiging en uniformiteit te komen. Bij gebreke daarvan zal de minister zelf met een voorstel komen. Voorlopig blijft het business as usual en kan de vraag gesteld worden of deze wet niet op voorhand een belangrijk deel van zijn werking mist waar juist het MKB van deze wet zou moeten profiteren. Het woord is aan de Tweede Kamer.
Bron: Ministerie Economische Zaken